ความท้าทายทางการค้ายุคโควิด-19 คือ โอกาสของการฟื้นฟูในภูมิเอเชีย-แปซิฟิก

14 พฤษภาคม 2022

ไม่มีช่วงเวลาไหนจะดีไปกว่านี้อีกแล้ว สำหรับการรื้อฟื้นการบูรณาการเอเชีย-แปซิฟิกของสมาชิกเอเปค ซึ่งเป็นภูมิภาคที่มีพลวัตมากที่สุดในโลก และนำพลังใหม่ไปสู่โอกาสระยะยาวของเขตการค้าเสรีของเอเชีย-แปซิฟิก (Free Trade Area of the Asia-Pacific: FTAAP) ตามรายงานสรุปนโยบายใหม่

ดร.เดนิส ฮิว (Denis Hew) ผู้อำนวยการหน่วยสนับสนุนนโยบายของเอเปคกล่าวว่า “การระบาดใหญ่ของโควิด-19 และผลที่ตามมาของโควิด-19 ได้เน้นย้ำถึงความสำคัญของการรวมกลุ่มทางเศรษฐกิจระดับภูมิภาคอย่างมีนัยสำคัญ “ผู้กำหนดนโยบายของเอเปคจำเป็นต้องจัดการกับปัญหาและความท้าทายด้านการค้าที่เกิดขึ้นใหม่ เพื่อให้เกิดการบูรณาการทางเศรษฐกิจในระดับภูมิภาคที่ลึกซึ้งยิ่งขึ้น”

คาร์ลอส คูริยามะ (Carlos Kuriyama) นักวิเคราะห์อาวุโสของหน่วยสนับสนุนนโยบายของเอเปค ผู้เขียนสรุปนโยบายกล่าวว่า “รัฐบาลที่จะดำเนินการอย่างเด็ดขาดในระดับภายในประเทศเมื่อโลกเผชิญกับโรคระบาดใหญ่นั้น ยังไม่เพียงพอ ความร่วมมือระหว่างประเทศจะต้องเป็นส่วนหนึ่งในการแก้ไขปัญหา”

“เรื่องที่สำคัญที่สุด โครงการบูรณาการระดับภูมิภาคใด ๆ รวมถึงข้อตกลงการค้าเสรีและ/หรือระดับภูมิภาคจะสามารถช่วยในการเอาชนะความท้าทายที่เกี่ยวข้องกับโรคระบาด” คูริยามะกล่าวเสริม

รายงานระบุความท้าทายหลัก 6 ประการที่ส่งผลต่อการค้า ซึ่งถือว่าสำคัญที่สุด:

1) การเข้าถึงสินค้าที่จำเป็นที่ชะงักงัน (disruption in accessing essential goods)

2) การหยุดชะงักในการค้าบริการ (disruption in trade in services)

3) ความยุ่งยากในการขนส่งห่วงโซ่อุปทาน (difficulties in supply chain logistics)

4) การเปลี่ยนผ่านทางดิจิทัล (digital transformation)

5) ความโปร่งใส (transparency) และ

6) ปัญหาคอขวดด้านกฎระเบียบที่ส่งผลต่อการค้าสินค้าจำเป็น (regulatory bottlenecks affecting trade in essential goods)

แม้ว่าการหยุดชะงักเหล่านี้จะรุนแรงกว่ามากในช่วงแรกของการแพร่ระบาดในบางส่วน แต่ความท้าทายยังคงมีอยู่ เช่น การจำกัดการส่งออกสินค้าจำเป็นบางอย่างที่ยังคงมีอยู่ การค้าบริการยังไม่ฟื้นตัวจนถึงระดับก่อนเกิดโรคระบาด และการจำกัดข้อมูลข้ามพรมแดนได้เพิ่มขึ้นทั่วโลก

คุริยามะกล่าวว่า “เรามีความจำเป็นต่อการแก้ไขปัญหาคอขวดในการขนส่งห่วงโซ่อุปทาน ความล่าช้าในการมาถึงของเรือได้เพิ่มขึ้นเกือบร้อยละ 50 นับตั้งแต่เกิดการระบาดใหญ่ และอัตราค่าระวางสำหรับตู้คอนเทนเนอร์ขนาดยาว 40 ฟุตก็เพิ่มสูงขึ้นมากกว่าร้อยละ 600”

เอกสารสรุปนโยบายเน้นว่าเอเปคซึ่งเป็นศูนย์บ่มเพาะความคิด สามารถพิจารณาความท้าทายเหล่านี้และรวมหัวข้อใหม่ที่เกี่ยวข้องกับการค้าสินค้า บริการ การอำนวยความสะดวกทางการค้า และประเด็นด้านดิจิทัล เข้ากับโครงงานของเขตการค้าเสรีของเอเชีย-แปซิฟิก

คูริยามะอธิบายว่าสมาชิกของเอเปคสามารถรวมตัวกันเพื่อตกลงร่วมกันที่จะไม่บังคับใช้ข้อตกลงจำกัด การส่งออกสินค้าที่จำเป็นและสร้างความมั่นใจว่ามีสินค้าสำหรับซื้อ-ขายเชิงพาณิชย์ อีกตัวอย่างหนึ่ง คือ เพื่อให้แน่ใจว่าสนามบิน ท่าเรือ ด่านศุลกากร และสิ่งอำนวยความสะดวกชายแดนยังคงเปิดดำเนินการได้ในช่วงที่มีการระบาดของโควิด-19

“นอกจากนี้ยังมีความจำเป็นสำหรับสมาชิกเอเปคในการอำนวยความสะดวกของการเคลื่อนย้ายแรงงานที่จำเป็น รวมถึงลูกเรือทางอากาศและคนเดินเรือทางทะเลข้ามพรมแดน ความร่วมมือด้านชายแดนและความช่วยเหลือด้านเทคนิคจำเป็นต้องเสริมความแข็งแกร่งด้วยการปรับเทคโนโลยีสมัยใหม่และขั้นตอนการทำงานที่ไร้กระดาษ” คูริยามะกล่าว

สิ่งสำคัญสำหรับอนาคตของการทำงานและการค้า คือ การเปลี่ยนผ่านดิจิทัล รายงานระบุว่ากฎการค้าสมัยใหม่สำหรับความเป็นส่วนตัวของข้อมูล การแปลข้อมูล กระแสข้อมูลข้ามพรมแดน และการค้าทางอิเล็กทรอนิกส์ (การคุ้มครองผู้บริโภค การชำระเงินทางอิเล็กทรอนิกส์ และลายเซ็นอิเล็กทรอนิกส์ เป็นต้น) มีความจำเป็นต่อการส่งเสริมเศรษฐกิจดิจิทัล

คูริยามะสรุปว่า “ในขณะที่การระบาดใหญ่ได้เร่งให้เกิดการเปลี่ยนแปลงเชิงโครงสร้างทางเศรษฐกิจ แต่เอเปคอยู่ในฐานะที่จะมีอิทธิพลต่อวาระการค้าโลก เอเปคส่งเสริมการฟื้นตัวของเศรษฐกิจโดยดำเนินโครงการริเริ่มร่วมกัน ซึ่งรวมถึงกิจกรรมเสริมสร้างศักยภาพ ในพื้นที่ที่มีความสนใจเพิ่มขึ้น เราต้องใช้ช่วงเวลานี้เพื่อบรรลุอนาคตที่ครอบคลุมและยั่งยืนมากขึ้น”

หมายเหตุ

ผู้สนใจรายงานฉบับเต็ม เรื่อง Lessons from the COVID-19 Pandemic: A Renewed Agenda for the Free Trade Area of the Asia-Pacific โดยรายงานฉบับนี้เกี่ยวกับการสำรวจความท้าทายเร่งด่วนที่สุดบางส่วนที่ส่งผลต่อการค้าตั้งแต่เริ่มการระบาดใหญ่ของโควิด-19 แนะนำหัวข้อใหม่ที่สมาชิกเอเปคควรพิจารณาในระหว่างการหารือเกี่ยวกับแผนงานเขตการค้าเสรีของเอเชีย-แปซิฟิก (FTAAP) บทบาทของเอเปคในฐานะผู้บ่มเพาะความคิดนำเสนอโอกาสที่สำคัญภายใต้โครงการการทำงานของ FTAAP สามารถอ่านได้ที่ https://www.apec.org/publications/2022/05/lessons-from-the-covid-19-pandemic-a-renewed-agenda-for-the-free-trade-area-of-the-asia-pacific

ที่มา

APEC. (14 May 2022). COVID-19 Trade Challenges a Chance to Refresh Asia-Pacific Integration: Report. Retrieved from https://www.apec.org/press/news-releases/2022/covid-19-trade-challenges-a-chance-to-refresh-asia-pacific-integration-report

แปลและเรียบเรียงโดย

นายศิวศิลป์ จุ้ยเจริญ

นักวิจัยประจำสถาบันอาณาบริเวณศึกษา มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์