วันที่ 12 เมษายน 2563 – 07:30 น. ประชาชาติธุรกิจ

แรงงานทักษะชาวต่างชาติในสหรัฐอเมริกา กำลังได้รับผลกระทบจากการระบาดของโควิด-19 ที่ส่งผลให้เกิดภาวะว่างงานพุ่งสูงขึ้น โดยกลุ่มแรงงานเหล่านี้จำเป็นต้องขอวีซ่าเพื่อทำงานอย่างถูกกฎหมาย แต่การตกงานทำให้สถานะของวีซ่าการทำงานสิ้นสุดลง ส่งผลให้แรงงานกลุ่มนี้เสี่ยงกับการเป็นผู้อยู่อาศัยแบบผิดกฎหมายในสหรัฐ

ซีเอ็นเอ็นรายงานว่า กระทรวงการต่างประเทศสหรัฐ เปิดเผยว่า วีซ่าชนิด H1-B เป็นที่นิยมที่สุดสำหรับการทำงานระยะยาวในสหรัฐ โดยจะออกให้กับแรงงานต่างชาติที่เชี่ยวชาญสาขาต่าง ๆ ซึ่งตลอดระยะเวลา 5 ปีที่ผ่านมา มีการออกวีซ่าดังกล่าวให้ชาวต่างชาติถึง 900,000 ราย โดยมากกว่า 15% เป็น “ชาวจีน” และสถานะวีซ่าชนิดนี้จะผูกติดอยู่กับสัญญาการจ้างงานโดยมีอายุ 3 ปี และสามารถขอต่อระยะเวลาได้อีกไม่เกิน 3 ปี

ผลจากการเลิกจ้างงานจำนวนมากเพราะการระบาดของโควิด-19 ส่งผลให้สถานะของวีซ่าชนิดดังกล่าวสิ้นสุดลง ซึ่งกระทบต่อแรงงานทักษะชาวต่างชาติจำนวนมาก ดังนั้น แรงงานเหล่านี้จึงต้องยื่นขอเปลี่ยนสถานะภาพอยู่อาศัยเป็นนักศึกษาหรือนักท่องเที่ยว หรือต้องการหางานใหม่ภายใน 60 วัน

อย่างไรก็ตาม จากผลกระทบทางเศรษฐกิจที่เกิดขึ้นจากโรคระบาด ทำให้การหางานใหม่เป็นเรื่องที่ยากยิ่ง โดยหากแรงงานต่างชาติไม่สามารถหางานใหม่ได้ หรือยังไม่ได้เปลี่ยนสถานภาพอยู่อาศัยก็จะกลายเป็นผู้อยู่อาศัยผิดกฎหมายและต้องเดินทางออกจากสหรัฐ ซึ่งหากพบว่าชาวต่างชาติอยู่อย่างผิดกฎหมายเกิน 180 วัน อาจถูกสั่งห้ามเดินเข้าสหรัฐในอนาคตด้วย

แม้จะยังไม่มีรายงานว่ามีชาวต่างชาติในสหรัฐที่ตกงานจากภาวะเศรษฐกิจปัจจุบัน แต่ “ยิง จว๋อ” นักกฎหมายคนเข้าเมืองที่เมืองนิวยอร์ก กล่าวว่า “สถานการณ์ว่างงานปัจจุบันเลวร้ายกว่าเมื่อวิกฤตการเงินปี 2008” โดยเธอระบุว่า ไม่เคยเห็นผู้ถือวีซ่าทำงานที่สูญเสียงานเป็นจำนวนมากขนาดนี้มาก่อน ขณะที่ “ซุย ยี” นักกฎหมายการเข้าเมืองอีกรายในนิวยอร์ก กล่าวเสริมว่า “ภาวะว่างงานของแรงงานต่างชาติน่ากังวลมาก โดยเฉพาะแรงงานทักษะชาวจีน”

นักกฎหมายคนเข้าเมืองยังแสดงความกังวลว่า แรงงานต่างชาติยังอาจจะไม่ได้รับสวัสดิการจากรัฐบาลสหรัฐอีกด้วย โดยข้อมูลของ กระทรวงแรงงานสหรัฐ ระบุว่า ปัจจุบันมีแรงงานในประเทศมากกว่า 10 ล้านคนที่ยื่นขอรับสวัสดิการว่างงาน แต่ ยิง จว๋อชี้ว่า แม้กฎหมายกลางจะอนุญาตให้แรงงานต่างชาติสามารถยื่นขอรับสวัสดิการได้ แต่ก็ยังมีกฎหมายท้องถิ่นอีกหลายแห่งที่ไม่ได้ให้สิทธิแก่แรงงานต่างชาติ

ซึ่งแม้แรงงานต่างชาติจะต้องการเดินทางกลับสู่มาตุภูมิเพื่อหลีกเลี่ยงการเป็นผู้อยู่อาศัยแบบผิดกฎหมาย แต่เส้นทางการเดินทางระหว่างประเทศปัจจุบันถูกปิดตัวลงจำนวนมาก เนื่องจากหลายประเทศต่างควบคุมการเดินทางมากขึ้น ขณะที่สถานการณ์ในสหรัฐยังคงรุนแรง หลายชาติจึงควบคุมเส้นทางการเดินทางจากสหรัฐ ในกรณีของจีนปัจจุบันยังจำกัดการเข้ามาของเที่ยวบินเหลือเพียง 134 เที่ยว/สัปดาห์ รวมถึงอนุญาตให้ชาวจีนที่อยู่นอกประเทศเดินทางกลับสู่มาตุภูมิบนเส้นทางอากาศเพียง 4,000 คน/วันเท่านั้น ส่งผลให้ราคาตั๋วเครื่องบินพุ่งขึ้นสูง จนเกิดเป็นภาวะที่ไร้ทางออก

ความช่วยเหลือจากทางการสหรัฐจึงเป็นสิ่งจำเป็นอย่างมาก โดย สภาทนายความด้านกฎหมายคนเข้าเมือง (เอไอแอลเอ) ได้ยื่นหนังสือถึงสำนักงานตรวจคนเข้าเมืองและสัญชาติแห่งสหรัฐ (ยูเอสซีไอเอส) เมื่อ 23 มี.ค.ที่ผ่านมา เพื่อให้หน่วยงานตรวจสอบคนเข้าเมืองของสหรัฐยุติการจำกัดระยะเวลาสำหรับการอาศัยอยู่ในสหรัฐของแรงงานต่างชาติที่ตกงานเป็นกรณีพิเศษชั่วคราว โดย “มาร์เกต้า ลินด์” ประธานเอไอแอลเอ ระบุว่า “หากยูเอสซีไอเอสปฏิเสธข้อเสนอของความช่วยเหลือดังกล่าวจะเป็นการทำลายชีวิตของแรงงานทักษะจากต่างแดนเหล่านี้”

อย่างไรก็ตาม ข้อเสนอดังกล่าวยังไม่ได้รับการตอบรับใด ๆ จากสำนักงานตรวจคนเข้าเมืองและสัญชาติของสหรัฐอเมริกา รวมถึงหน่วยงานอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้อง

CR: ประชาชาติธุรกิจ